Meslek hastalığı şüphesi · değerlendirme süreci
Meslek hastalığı, çalışanın yaptığı işin veya iş ortamının özelliklerinden kaynaklanan bir hastalıktır. Tespiti hem çalışan haklarını korur hem işverenin sorumluluğunu netleştirir. Süreç hassas yönetim gerektirir — biz işyeri hekimi olarak ön değerlendirme ve yönlendirmeyi yapıyoruz.
Hangi durumlarda meslek hastalığı şüphesi düşünülmeli?
Periyodik muayenede anormal bulgu
SFT düşüklüğü, EKG bozukluğu, ağır metal yüksekliği
Çalışanın işle ilgili şikayet bildirmesi
Belirli bir vardiya/görev sırasında başlayan rahatsızlık
İşyerinde küme tipi hastalık
Aynı bölümde benzer şikayetli birden çok çalışan
Spesifik mesleki hastalık
Bissinozis (tekstil), silikozis (taş ocağı), kurşun zehirlenmesi
Mesleki cilt hastalığı
Kimyasallarla teması olan çalışanlarda kontak dermatit
Karpal tünel sendromu
Tekrarlayan hareketli işlerde
Meslek hastalığı değerlendirme süreci
Mobil sağlık aracımız + işyeri hekimi koordinasyonunda 5 adımlı süreç
1. Ön değerlendirme (işyeri hekimi)
Çalışanın şikayeti, iş öyküsü ve klinik bulguları işyeri hekimimiz tarafından değerlendirilir.
2. Detaylı tetkik
Şüpheli durumlar için ek tetkikler istenir: ileri kan tahlilleri, görüntüleme, fonksiyon testleri.
3. Uzman yönlendirmesi
Şüphe sürerse çalışan ilgili branş uzmanına (göğüs hastalıkları, dermatoloji, nöroloji vb.) yönlendirilir.
4. Meslek hastalığı hastanesi sevki
Kesin tanı için SGK'nın yetkilendirdiği "Meslek Hastalıkları Hastanesi"'ne (Ankara, İstanbul) sevk edilir.
5. Bildirim ve hukuki süreç
Tanı kesinleşince SGK'ya bildirim yapılır, çalışanın iş göremezlik ve maluliyet hakları başlar.
Meslek hastalığı bildirim zamanlaması
| Süreç | Süre | Sorumlu |
|---|---|---|
| Tanı | Belirsiz · klinik süreç | Meslek Hast. Hastanesi |
| SGK bildirim | Tanıdan sonra 3 iş günü | İşveren |
| İşveren İSG-KATİP | Tanıdan sonra 3 iş günü | OSGB |
| Maluliyet kararı | 1-6 ay | SGK Sağlık Kurulu |
Meslek hastalığı değerlendirme hakkında bilinmesi gerekenler
Kesin meslek hastalığı tanısı sadece SGK tarafından yetkilendirilmiş "Meslek Hastalıkları Hastaneleri" tarafından konulabilir (Ankara Meslek Hastalıkları Hastanesi, İstanbul Süreyyapaşa). Diğer hastane veya uzman hekim "şüphe" veya "olası" tanı koyabilir ancak kesin tanı bu özel hastanelerde belgelenir.
Şüpheli durumda işveren çalışanı meslek hastalıkları hastanesine sevk etmelidir. İSG uzmanı ve işyeri hekimi koordinasyonunda süreç başlatılır. Çalışan o görevden geçici olarak uzaklaştırılabilir. Aynı maruziyetli diğer çalışanlar da taranır. Süreç boyunca çalışanın hakları korunur, gelir kaybı SGK tarafından karşılanır.
Meslek hastalığı kesinleşirse: SGK işverenden işten kaynaklanan maliyetleri talep edebilir, idari para cezası uygulanır, iş güvenliği koşulları detaylı denetlenir, hukuki dava açılabilir. Önemli olan: meslek hastalığını gizlemek çok daha ağır sonuçlar doğurur — şeffaf bildirim yasal koruma sağlar.
Evet, tekrarlayan hareketli işlerde (dikiş, kasiyer, montaj) ortaya çıkan karpal tünel sendromu SGK'nın meslek hastalıkları listesinde yer alır. Tanı için EMG (sinir iletim testi) gereklidir; mesleki ilişki uzman değerlendirmesiyle kanıtlanır.
Evet, meslek hastalığı tanısı konulduğu andan itibaren 3 iş günü içinde SGK'ya bildirim yapılması zorunludur. Bu süreyi aşan bildirimlerde işverene idari para cezası kesilir. Sözleşmemiz kapsamında bu süreyi titizlikle takip ediyoruz.
Bissinozis (pamuk hastalığı) tekstil işçilerinde görülen mesleki akciğer hastalığıdır. Tespiti şu adımları içerir: maruziyet öyküsü (pamuk, keten, kenevir), klinik şikayet (Pazartesi sabahı belirtileri), SFT (obstrüktif patern), göğüs uzmanı değerlendirmesi. Tekstil sektörü müşterilerimizde yıllık SFT takibi ile erken tespit yaklaşımı uyguluyoruz.
Meslek hastalığı değerlendirme için saha gününü birlikte planlayalım
Çalışan sayınızı bildirin, tarama planımızı tesisinizin operasyonunu aksatmadan yapalım.